Tribuna.az xəbər verir ki, TikTok təkcə əyləncə və qısa videolar platforması olmaqdan çıxaraq dünya kitab sənayesinin mühüm satış kanallarından birinə çevrilib. Platformada yaranan #BookTok icması milyonlarla insana yeni kitablar kəşf etdirir, əvvəllər diqqətdən kənarda qalan əsərləri bestseller siyahılarına qaytarır və nəşriyyatların marketinq strategiyasını dəyişir.
Bu təsirin miqyası 2025-ci ilin satış göstəricilərində də özünü göstərib. NielsenIQ BookData və Media Control-un məlumatına görə, Avropanın altı əsas kitab bazarında TikTok icmasının tövsiyə etdiyi kitabların 50 milyondan çox nüsxəsi satılıb. Bu satışların ümumi dəyəri 800 milyon avroya çatıb. Araşdırmaya Almaniya, Böyük Britaniya, İspaniya, İtaliya, Avstriya və İsveçrə daxildir.
Bir video kitabın taleyini dəyişə bilir
#BookTok adlanan icmada istifadəçilər oxuduqları kitablar barədə qısa videolar çəkir, əsərləri tövsiyə edir, süjetlərə münasibət bildirir və emosional reaksiyalarını izləyicilərlə bölüşürlər.
Bu videoların əsas üstünlüyü ənənəvi reklamdan fərqli olaraq, kitabı oxucunun şəxsi təcrübəsi üzərindən təqdim etməsidir. Bir istifadəçinin kitab haqqında səmimi rəyi qısa müddətdə milyonlarla insana çata bilir.
Nəticədə nəşriyyatların illər əvvəl çap etdiyi, lakin satışları zəifləmiş kitablar yenidən populyarlıq qazanır. Bəzi müəlliflər isə məhz sosial şəbəkədəki viral paylaşımlar sayəsində beynəlxalq səviyyədə tanınmağa başlayırlar.
ABŞ-da 59 milyon kitab satışı ilə əlaqələndirilir
Publishers Weekly nəşrinin Circana BookScan məlumatlarına istinadən yazdığına görə, 2024-cü ildə ABŞ-da təxminən 60 milyon kitabın satışı BookTok məzmunu və influenserlərin fəaliyyəti ilə əlaqələndirilib. Bu, əvvəlki illə müqayisədə 20 faiz artım deməkdir.
Xüsusilə romantik romanlar, fantastika və gənclər üçün nəzərdə tutulan əsərlər bu tendensiyadan faydalanıb. Sarah J. Maas, Colleen Hoover və Rebecca Yarros kimi müəlliflərin kitabları sosial şəbəkədə geniş müzakirə olunaraq satışlarını artırıb.
Nəşriyyatlar da TikTok-un gücündən istifadə edir
Əvvəllər nəşriyyatlar kitabların tanıdılması üçün televiziya reklamlarına, qəzetlərə və ənənəvi marketinq üsullarına üstünlük verirdilər. İndi isə kitab bloqerləri və sosial şəbəkə müəllifləri satış strategiyasının mühüm hissəsinə çevriliblər.
Böyük nəşriyyatlar populyar kitab bloqerləri ilə əməkdaşlıq edir, onların rəylərini izləyir və hansı janrların daha çox maraq doğurduğunu müəyyənləşdirirlər.
Bu dəyişiklik kitab mağazalarına da təsir edib. Bəzi mağazalarda xüsusi #BookTok rəfləri yaradılır və sosial şəbəkədə məşhurlaşan kitablar ayrıca nümayiş etdirilir.
TikTok artıq bestseller siyahısı da hazırlayır
Platformanın kitab bazarındakı təsiri o qədər artıb ki, TikTok Almaniyada Media Control ilə birlikdə 2023-cü ildən #BookTok Bestseller siyahısı hazırlamağa başlayıb.
2026-cı ilin martında isə bu təşəbbüsün Böyük Britaniya, İtaliya və İspaniyaya genişləndirilməsi elan edilib. Siyahı sosial şəbəkədəki maraqla yanaşı, real kitab satışları əsasında formalaşdırılır.
Yeni imkanlarla yanaşı, risklər də var
BookTok-un yüksəlişi kitab sənayesinə yeni alıcılar qazandırsa da, bəzi problemləri də gündəmə gətirib. Viral videolar müəyyən kitabların qısa müddətdə həddindən artıq populyarlaşmasına, digər əsərlərin isə diqqətdən kənarda qalmasına səbəb ola bilər.
Bundan başqa, xüsusi üz qabıqları, kolleksiya nəşrləri və eyni kitabın müxtəlif versiyalarının satışa çıxarılması oxucuları bir əsərin bir neçə nüsxəsini almağa həvəsləndirir. Bu isə kitab sevgisi ilə istehlakçılıq arasındakı sərhədi müzakirə mövzusuna çevirir.
Beləliklə, TikTok kitab sənayesində sadəcə reklam vasitəsi deyil, oxucu zövqünə, nəşriyyat qərarlarına və satış rəqəmlərinə təsir edən yeni iqtisadi qüvvəyə çevrilib.
İmran Kərimli
