Fransa Prezidenti Emmanuel Makron ölkədə həftələrdir davam edən, küçə zorakılığı və talanlarla müşayiət olunan etirazların qarşısını almağa çalışan hakimiyyətin fonunda sosial şəbəkələrin demokratiyaya zərər vurduğunu bildirib.
Tribuna.az xəbər verir ki, Makron bazar ertəsi Marselə səfəri zamanı deyib ki, sosial şəbəkələr oktyabrın 17-də baş verən iğtişaşlar zamanı cinayətlərin, hücumların və talanların qeydə alındığı ərazilərə həm gəncləri, həm də yaşlı insanları yönləndirmək üçün istifadə olunub. O, bu platformaları “insanların ən mənfi meyillərini hərəkətə gətirən vasitələr” adlandırıb.
Prezident qarşıdakı həftəsonu yeni etiraz dalğasının təhlükəli vəziyyət yarada biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib. Onun sözlərinə görə, ictimai asayişin qorunması məqsədilə nümayiş marşrutları şəhər mərkəzlərindən kənarda saxlanılacaq.
“Gələn şənbə günü də vəziyyətin təhlükəli olacağı gözlənilir”, – deyə Makron Fransanın ikinci böyük şəhəri olan Marseldə bildirib. Oktyabrın 17-də etirazçılar qısa müddətə şəhər meriyasına daxil olmuşdular.
Makron bir həftə əvvəl keçirilən nümayişlərin miqyasının hakimiyyət tərəfindən əvvəlcədən düzgün qiymətləndirilmədiyini də etiraf edib.
Fransada yaşayış xərclərinin artmasına qarşı geniş narazılıq yaranıb. Oktyabrın 17-də ölkə üzrə keçirilən nümayişlər son illərin ən ciddi küçə iğtişaşlarından bəziləri ilə nəticələnib.
Etirazlar Fransada prezident seçkilərinə altı ay qalmış gərgin siyasi şəraitdə baş verir. Gələn il keçiriləcək seçkilərdə mərkəzçi Makronu kimin əvəz edəcəyi müəyyənləşəcək.
Son sorğular göstərir ki, etirazlar və onların ardınca baş verən iğtişaşlar ifrat sağçı siyasətçi Marin Le Penin mövqelərini gücləndirib. Le Pen bazar günü Orleanda seçki mitinqi keçirib. O, hakimiyyətə gələcəyi təqdirdə qanunun aliliyini bərpa edəcəyinə söz verib.
Hakimiyyət orqanları oktyabrın 17-də baş verən toqquşmalara, genişmiqyaslı talanlara və dövlət əmlakının dağıdılmasına şərait yaradan təhlükəsizlik və kəşfiyyat sahəsindəki nöqsanları etiraf ediblər. Bu səbəbdən şənbə günü keçirilən aksiyalar zamanı təhlükəsizlik tədbirləri gücləndirilib.
Daxili işlər naziri Loran Nünez bildirib ki, ötən həftəsonu keçirilən nümayişlərin nəticələri əvvəlki həftə ilə müqayisədə daha müsbət olub. Bununla belə, Parisdə, Marseldə və bir sıra digər şəhərlərdə küçə zorakılığı davam edib.
Bazar ertəsi səhər Makronun Marselə səfərindən bir neçə saat əvvəl şəhərin mərkəzindəki bir çox mağazanın vitrinləri qoruyucu lövhələrlə bağlanmış vəziyyətdə olub.
Prezidentin köməkçilərindən biri bildirib ki, səfərin məqsədi dövlətin mövcudluğunu, qətiyyətini və vətəndaşları qorumaq missiyasını nümayiş etdirməkdir.
Yüksək səviyyəli zorakılıq
Daxili işlər naziri Loran Nünez bazar ertəsi bildirib ki, son həftəsonu keçirilən etirazlar zamanı 1 435 nəfər saxlanılıb.
“Vəziyyət nəzarət altına alındı və ciddi insidentlər baş vermədi”, – deyə o, BFMTV telekanalına bildirib.
Bununla belə, nazir təhlükəsizlik qüvvələrinə qarşı yüksək səviyyəli zorakılığın qeydə alındığını vurğulayıb.
Onun sözlərinə görə, 267 polis əməkdaşı və jandarm, eləcə də 150 etirazçı xəsarət alıb. Etirazçılardan üçü Tuluza, Reyms və Klermon-Ferran şəhərlərində ağır yaralanıb.
İğtişaşlardan əvvəl şagirdlər daha yaxşı təhsil şəraiti tələbi ilə həftələrlə nümayişlər keçiriblər. Bir neçə yeniyetmə etirazçı ağır xəsarət alıb, minlərlə insan saxlanılıb.
Məktəblərin blokadaya alınması da daxil olmaqla, nümayişlərə polisin müdaxiləsi həddindən artıq sərt olmaqda tənqid edilib. Bu müdaxilələr sonradan yaşayış xərclərinin artmasına və polis zorakılığına qarşı daha geniş etiraz hərəkatının yaranmasına səbəb olub.
Bazar ertəsi Parisdə Baş nazir Sebastyen Lekornyunun şagirdlərin nümayəndələri ilə görüşməsi planlaşdırılıb. Görüşdə milli təhsil naziri Eduar Jefre və ali təhsil naziri Filip Baptiste də iştirak edəcək.
Makron ötən cümə günü orta məktəb şagirdlərinin nümayəndələri ilə görüşüb. Lakin görüşdən sonra şagirdlər hökumət tələblərinə dair konkret təkliflər irəli sürənədək etirazları davam etdirməyə çağırıblar.
Etirazlarla yanaşı, ötən həftə Paris yaxınlığında baş verən atışma da ölkədə gərginliyi artırıb. Hadisə nəticəsində bir nəfər ölüb, 12 yaşlı qız da daxil olmaqla beş nəfər yaralanıb.
Makron, zərərçəkənlərin əksəriyyətinin xarici mənşəli olması səbəbindən, hadisəni “irqçi terror hücumu” adlandırıb.
