Qarpız yay mövsümünün ən sevilən meyvələrindən biridir. Tərkibində çoxlu su, faydalı maddələr və az kalori olduğuna görə sağlam qəlyanaltı hesab edilir. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, qarpızı həddindən artıq yemək olmaz. Xüsusilə bəzi xəstəlikləri olan insanlar qəbul etdikləri porsiyaya diqqət yetirməlidirlər.
Tribuna.az yazır ki, egeszsegkalauz.hu nəşri qarpızın faydaları, gündə nə qədər yeyilməsinin təhlükəsiz olduğu və hansı hallarda ehtiyatlı davranmağın vacibliyi barədə məlumat yayıb.
Qarpızın faydaları
Qarpızın tərkibinin 90 faizdən çoxunu su təşkil edir. Buna görə də isti havalarda və ya fiziki fəaliyyətdən sonra orqanizmin maye ehtiyacını ödəməyə kömək edir.
Bundan əlavə, qarpız C və A vitaminləri, həmçinin əzələ və sinir sisteminin normal fəaliyyəti üçün vacib olan kaliumla zəngindir. Meyvənin tərkibində olan likopen güclü antioksidant hesab olunur. Araşdırmalara görə, likopen hüceyrələri oksidləşdirici stressdən qoruya və ürək-damar sisteminin sağlamlığına müsbət təsir göstərə bilər.
Qarpız eyni zamanda aşağı kalorili məhsuldur. Onun 100 qramında təxminən 30–40 kilokalori var.
Gündə nə qədər qarpız yemək olar?
Dietoloqların tövsiyəsinə əsasən, sağlam yetkin insan üçün gündə 200–400 qram qarpız təhlükəsiz norma sayılır. Bu, təxminən 2–3 iri dilim və ya iki stəkan kub şəklində doğranmış qarpız deməkdir.
Qarpızın həddindən artıq qəbulu bəzi insanlarda həzm problemlərinə səbəb ola bilər. Tərkibindəki təbii şəkərlər və çətin həzm olunan karbohidratlar köp, qaz, qarında spazmlar və hətta ishala yol aça bilər.
Diabet xəstələri qarpız yeyə bilərmi?
Bir çoxları qarpızın çox şəkərli olduğunu düşündüyü üçün onun diabet xəstələri üçün tamamilə qadağan edildiyini hesab edir. Lakin bu, tam doğru deyil.
Qarpızın qlisemik indeksi nisbətən yüksək olsa da, tərkibində su çox olduğundan 100 qramında cəmi 7 qram təbii şəkər var. Buna görə də diabet və prediabeti olan şəxslər onu həkim və ya dietoloqun tövsiyə etdiyi miqdarda rasionlarına daxil edə bilərlər.
Kimlər ehtiyatlı olmalıdır?
Böyrək xəstəlikləri və ya böyrək çatışmazlığı olan şəxslər kalium qəbulunu məhdudlaşdırmalı olduqları üçün qarpızı ehtiyatla yeməlidirlər.
Qıcıqlanmış bağırsaq sindromu olan insanlarda isə hətta kiçik porsiyalar belə köp, qarın ağrısı və digər narahatlıqlar yarada bilər.
Bundan başqa, nadir hallarda olsa da, qarpıza allergiya müşahidə oluna bilər. Belə hallarda bu meyvədən tamamilə imtina etmək tövsiyə edilir.
İmran Kərimli
